Foodtruck przekracza granice, a przepisy – nie. Kto kupuje w Konstancji, a prowadzi działalność w Kreuzlingen, zmienia nie tylko walutę, ale i cały zestaw przepisów. Ta strona zestawia te różnice – jako punkt wyjścia do zadania właściwego pytania we właściwym miejscu.
Wspólne zasady i wytyczne krajowe. Niemcy i Austria działają w ramach tych samych przepisów UE – jednak przepisy krajowe, wyjątki i sposób ich egzekwowania różnią się. Szwajcaria ma swój własny system, który pod wieloma względami jest podobny. Największe różnice występują między UE a Szwajcarią, a najmniejsze – między Niemcami a Austrią.
Na początek: czego potrzebujesz w pierwszej kolejności
Zgłoszenie działalności gospodarczej
DE
Niemcy
Rejestracja działalności gospodarczej beim Gewerbeamt.
Formlos, meist sofort erledigt, 20 bis 60 €.
Nie potrzebujesz żadnych kwalifikacji.
AT
Austria
Rejestracja działalności gospodarczej bei der Bezirksverwaltungsbehörde.
Das Gastgewerbe ist reglementiert (§ 111 GewO) –
Wymagane potwierdzenie kwalifikacji.
CH
Szwajcaria
Nie trzeba rejestrować działalności gospodarczej.
Anmeldung als selbstständig Erwerbender bei der AHV-Ausgleichskasse.
Handelsregister ab 100.000 CHF Umsatz.
Das ist der grösste Unterschied überhaupt: In Deutschland kann jeder ein
Gastgewerbe anmelden. In Österreich braucht es einen Nachweis – Lehrabschluss,
Befähigungsprüfung oder mehrere Jahre fachliche Tätigkeit.
Sprzedaż w różnych lokalizacjach
DE
Niemcy
Karta rzemiosła turystycznego nach § 55 GewO.
200 bis 700 €, vier bis acht Wochen Bearbeitung.
AT
Austria
Działalność mobilna nach § 53 GewO,
als Zusatz zur Gewerbeberechtigung.
CH
Szwajcaria
Regulowane na poziomie kantonalnym.
Gastgewerbe- oder Wanderhandelsbewilligung, je nach Kanton.
Wer über Kantonsgrenzen fährt, braucht unter Umständen mehrere.
Die Reisegewerbekarte dauert oft länger als der Umbau des Trucks. Früh
beantragen – ohne sie ist der Verkauf eine Ordnungswidrigkeit.
Podatki
Podatek VAT i mikroprzedsiębiorcy
DE
Niemcy
19 % normal, 7 % ermässigt.
Kleinunternehmer bis 25.000 € Vorjahresumsatz
und höchstens 100.000 € im laufenden Jahr.
AT
Austria
20 % normal, 10 % ermässigt.
Kleinunternehmer bis 55.000 € Jahresumsatz.
CH
Szwajcaria
8,1 % normalny, 2,6 % auf Lebensmittel zum Mitnehmen.
Steuerpflicht erst ab 100 000 CHF Umsatz.
Die Schweiz unterscheidet nach Verzehrort: Essen vor Ort ist eine
Gastgewerbeleistung mit 8,1 %, dasselbe Essen zum Mitnehmen kostet 2,6 %. Wer beides
anbietet, muss an der Kasse trennen.
Porównaj podatek naliczony i ceny końcowe razem.
To, czy opodatkowanie standardowe jest korzystniejsze, zależy od zakupu, bieżących wydatków i klientów. Odliczenie podatku naliczonego wymaga między innymi odpowiedniej faktury i spełnienia warunków prawnych. W przypadku zakupu prywatnego lub opodatkowania różnicowego podatek VAT nie podlega oddzielnemu odliczeniu. Rezygnacja z systemu dla małych przedsiębiorców wiąże się w Niemczech z co najmniej pięcioletnim okresem obowiązywania.
Ubezpieczenie społeczne
Dla Ciebie jako osoby prowadzącej własną działalność
DE
Niemcy
Krankenkasse frei wählbar, Mindestbeitrag rund 250 € miesięcznie.
Unfallversicherung über die BGN – für dich freiwillig, für
Mitarbeiter Pflicht.
AT
Austria
SVS, Pflichtmitgliedschaft.
Unfallversicherung über die AUVA.
Dazu WKO-Pflichtmitgliedschaft mit Grundumlage.
CH
Szwajcaria
AHV/IV/EO über die Ausgleichskasse, Beitrag nach Einkommen.
Krankenversicherung ist Privatsache und ohnehin Pflicht.
Unfallversicherung nach UVG bei einem für den Betrieb zuständigen Versicherer.
Für Selbstständige ist eine freiwillige Versicherung zu prüfen.
In Österreich kommt die Kammermitgliedschaft dazu – sie ist nicht freiwillig
und fällt auch im ersten Jahr an.
Kasa i paragony
DE
Niemcy
Obowiązkowe oświadczenie TSE dla każdej elektronicznej kasy.
Obowiązek wydawania paragonów für jeden Verkauf.
Meldepflicht ans Finanzamt.
AT
Austria
Obowiązek posiadania kasy fiskalnej ab 15.000 € Umsatz, davon 7.500 € bar.
Signaturkarte als Manipulationsschutz.
Obowiązek wystawiania paragonów już od pierwszego euro.
CH
Szwajcaria
Nie ma obowiązku płacenia und keine vorgeschriebene Technik.
Aufzeichnungen müssen nachvollziehbar sein, die Form ist frei.
Hier liegen die Länder am weitesten auseinander. Wer grenzüberschreitend
arbeitet, richtet sich sinnvollerweise nach der strengsten Vorgabe – die konkrete Länderkonfiguration muss zum Einsatz passen.
Higiena i przepisy dotyczące żywności
DE
Niemcy
Rozporządzenie UE nr 852/2004 und LMHV.
Belehrung nach § 43 IfSG vor Arbeitsbeginn, 20 bis 40 €.
AT
Austria
To samo rozporządzenie UE, dazu das LMSVG.
Statt der Belehrung eine Hygieneschulung.
CH
Szwajcaria
Własne prawa: Lebensmittelgesetz und LGV.
Selbstkontrollkonzept ausdrücklich vorgeschrieben.
Das Hygienekonzept muss zu deinen Lebensmitteln und Arbeitsabläufen passen.
Kläre zusätzliche Vorgaben vor dem Einsatz mit der zuständigen Lebensmittelbehörde.
Technika
Kontrola instalacji gazowej
DE
Niemcy
DGUV Regel 110-010 und Betriebssicherheitsverordnung.
Flüssiggasanlagen in oder an Fahrzeugen mindestens alle zwei Jahre durch eine zur Prüfung befähigte Person prüfen lassen.
AT
Austria
Wytyczne ÖVGW, Prüfung durch befugte Fachbetriebe.
Vergleichbare Intervalle.
CH
Szwajcaria
SVGW und EKAS-Richtlinie für Flüssiggas.
Dazu kantonale Auflagen bei Veranstaltungen.
Ein deutscher Prüfbericht wird in Österreich und der Schweiz nicht
automatisch anerkannt. Vor einem grenzüberschreitenden Einsatz beim Veranstalter
klären.
DE
Niemcy
EU-Klassen. B96 nach Schulung ohne Prüfung, Zug bis 4.250 kg.
C1 befristet mit Nachuntersuchung.
AT
Austria
Te same klasy UE, auch Code 96.
Die Berechtigung ist identisch.
CH
Szwajcaria
Własna struktura. B bis 3.500 kg, BE für Anhänger,
C1 bis 7.500 kg. Kein Code 96 – stattdessen BE.
Deutschland und Österreich erkennen sich gegenseitig an. Schweizer Ausweise
gelten in der EU, die Klassen heissen aber anders.
Opakowanie
Naczynia wielokrotnego użytku i jednorazowe
DE
Niemcy
Obowiązek oferowania opakowań wielokrotnego użytku seit 2023 (§§ 60 und 61 VerpackDG).
Ausnahme für kleine Betriebe – dann aber Hinweispflicht auf mitgebrachte Behälter.
Lizenzierung über LUCID.
AT
Austria
Brak ogólnego obowiązku stosowania opakowań wielokrotnego użytku für Speisen.
Sammel- und Verwertungssystem-Beteiligung.
CH
Szwajcaria
Nie ma takiego obowiązku w całym kraju.
Verpackungs- und Entsorgungspflichten je nach Material und Nutzung prüfen.
Auch ohne Gesetz entscheidet oft der Veranstalter – und der ist in Österreich
und der Schweiz häufig strenger als der deutsche Gesetzgeber.
Personel
Rejestracja i minimalne wymagania
DE
Niemcy
Aktualności vor Arbeitsbeginn, im Gastgewerbe zwingend.
Gesetzlicher Mindestlohn, bundesweit.
Arbeitszeitaufzeichnung Pflicht.
AT
Austria
Rejestracja w ELDA bei der ÖGK vor Arbeitsantritt.
Kein gesetzlicher Mindestlohn, aber verbindlicher
Układ zbiorowy dla branży gastronomicznej.
CH
Szwajcaria
Anmeldung bei Ausgleichskasse und Unfallversicherung.
Kein nationaler Mindestlohn, aber L-GAV – branża gastronomiczna
und teils kantonale Untergrenzen.
In allen drei Ländern gilt: erst anmelden, dann arbeiten lassen. Die
Reihenfolge ist der Kern der Vorschrift – und was der Zoll zuerst prüft.
Przechowywanie
Jak długo trzeba przechowywać dokumenty
DE
Niemcy
Grundsätzlich 10 Jahre für Bücher und Aufzeichnungen,
8 Jahre für Rechnungen und Buchungsbelege. Fristbeginn und mögliche Verlängerungen beachten.
AT
Austria
7 lat für Bücher und Belege.
CH
Szwajcaria
10 lat für Geschäftsbücher und Belege
(Art. 958f OR).
Diese Pflicht geht einem Löschverlangen nach Datenschutzrecht vor – Rechnungen
dürfen nicht gelöscht werden, auch wenn ein Kunde es verlangt.
Zakupy za granicą
W tym momencie sprawa staje się konkretna dla kupujących: odpowiedni pojazd często znajduje się w sąsiednim kraju.
Co trzeba wziąć pod uwagę przy imporcie
DE
Niemcy
Z Austrii: innergemeinschaftlicher Erwerb.
Gewerbliche Käufer versteuern im eigenen Land, Private im Kaufland.
AT
Austria
Z Niemiec: dasselbe Verfahren.
Zusätzlich prüfen, ob NoVA anfällt.
CH
Szwajcaria
Z UE: Verzollung nötig.
Einfuhrsteuer 8,1 % auf Kaufpreis und Transport, gegebenenfalls Automobilsteuer
und Abwicklungskosten. Industriezölle wurden 2024 aufgehoben.
Die Schweizer Einfuhr macht einen gebrauchten Truck schnell zehn Prozent
teurer. Wer in Konstanz kauft und in Kreuzlingen betreibt, sollte das vor der
Besichtigung durchrechnen.
Rejestracja wymaga więcej wysiłku niż formalności celne. Pojazd z zagranicy potrzebuje w kraju docelowym indywidualnego zezwolenia albo świadectwa zgodności. W przypadku pojazdu seryjnego to standardowa procedura – w przypadku przerobionego food trucka może być konieczna ekspertyza, w Niemczech zgodnie z § 21 StVZO, a w Szwajcarii za pośrednictwem urzędu ds. ruchu drogowego.
Ile kosztuje rozpoczęcie działalności
Tylko podstawowe informacje, bez pojazdów i wyposażenia:
| Wpisy |
Niemcy |
Austria |
Szwajcaria |
| Rejestracja działalności gospodarczej |
20 – 60 € |
ca. 90 € |
nie dotyczy |
| Certyfikat kwalifikacji |
nie dotyczy |
Cena za sprawdzenie od ok. 300 € |
na poziomie kantonalnym, częściowo kurs |
| Branża turystyczna / Zezwolenie |
200 – 700 € |
w cenie usługi |
100–800 CHF na kanton |
| Szkolenie z higieny |
20 – 40 € |
30 – 80 € |
zawarte w koncepcji |
| Kontrola instalacji gazowej |
100 – 180 € |
120 – 200 € |
150 – 250 CHF |
| Kasa z zabezpieczeniem |
TSE od 50 € |
Cena od 100 € |
nie jest to obowiązkowe |
Największa pozycja kosztowa nie znajduje się w tej tabeli. To kwestia czasu: uzyskanie karty rzemieślnika mobilnego zajmuje tygodnie, austriackiego certyfikatu kwalifikacji – miesiące, a zezwolenie kantonalne to kwestia negocjacji. Kto chce zacząć wiosną, musi zacząć już w styczniu.
Jeśli pracujesz w kilku krajach
Foodtruck z Lindau, który stoi w Bregenz i St. Gallen, to nic nadzwyczajnego – nad Jeziorem Bodeńskim to norma. Trzy zasady, które wtedy obowiązują:
- Zezwolenie na prowadzenie działalności obowiązuje w kraju, w którym odbywa się impreza. Żeby regularnie pracować w sąsiednim kraju, musisz mieć tam własną podstawę prawną – w UE w ramach swobody świadczenia usług po zgłoszeniu, a w Szwajcarii poprzez procedurę rejestracyjną.
- Podatek VAT zależy od miejsca świadczenia usługi. Kto prowadzi sprzedaż w Austrii, ten odprowadza austriacki podatek od sprzedaży – niezależnie od tego, gdzie znajduje się siedziba firmy.
- Certyfikaty nie są uznawane automatycznie. Dotyczy to zwłaszcza instalacji gazowej.
Brzmi to jak sporo spraw i tak właśnie jest. Jeśli regularnie pracujesz za granicą, warto to kiedyś omówić z doradcą podatkowym, który zna obie strony – nad Jeziorem Bodeńskim, w Salzburgu i w Bazylei są kancelarie, które właśnie w tym się specjalizują.
Nie stanowi to porady prawnej.
Ten wpis przedstawia aktualny stan rzeczy zgodnie z naszą najlepszą wiedzą i nie zastępuje informacji od urzędów, prawników ani doradców podatkowych. Wiele spraw regulują władze lokalne i różnią się one w zależności od miasta – w razie wątpliwości zapytaj w odpowiednim urzędzie, zanim podejmiesz ostateczną decyzję.
Informacje o krajach.
Porównania dotyczące Niemiec, Austrii i Szwajcarii pokazują ogólne ramy, a nie konkretne przypadki. Kwoty i wartości graniczne się zmieniają; w Szwajcarii ponadto każdy kanton sam reguluje wiele spraw. Potraktuj te informacje jako punkt wyjścia do zadania właściwego pytania we właściwym miejscu.
Szukasz odpowiedniego pojazdu?
Foodtrucki, przyczepy gastronomiczne i sprzęt – z wyszukiwaniem w okolicy i filtrami tematycznymi.
Zobacz oferty
